Spectrophotometer คืออะไร

Spectrophotometer คือเครื่องอะไร ทำไมถึงสำคัญ

ในยุคที่คุณภาพน้ำกลายเป็นหัวใจของชีวิตประจำวัน สุขภาพ และอุตสาหกรรม น้ำที่สะอาดปลอดภัยไม่ใช่สิ่งที่ควรมีเพียงในน้ำดื่ม แต่ควรอยู่ในน้ำประปา น้ำในภาคเกษตร น้ำเสียที่ปล่อยสู่ธรรมชาติ และแม้แต่น้ำที่ใช้ในการผลิตอาหารและยา

การตรวจสอบคุณภาพน้ำจึงเป็นเรื่องสำคัญมาก และหนึ่งในเครื่องมือที่ขาดไม่ได้เลยคือ Spectrophotometer (สเปกโทรโฟโตมิเตอร์) เครื่องนี้ใช้หลักการวัดการดูดกลืนแสงของสารเคมีในน้ำ แล้วแปลงค่าเป็นข้อมูลเชิงปริมาณที่นักวิทยาศาสตร์สามารถนำไปใช้ตรวจสอบระดับมลพิษหรือคุณภาพของแหล่งน้ำได้อย่างรวดเร็วและแม่นยำ

Spectrophotometer (สเปกโทรโฟโตมิเตอร์) คืออะไร

Spectrophotometer (สเปกโทรโฟโตมิเตอร์) คือเครื่องมือวิเคราะห์ที่ใช้วัดปริมาณการดูดกลืนหรือส่งผ่านของแสงที่มีความยาวคลื่นเฉพาะ ผ่านตัวอย่างสารละลาย โดยแสงจะถูกปล่อยผ่านตัวอย่าง และเครื่องจะคำนวณปริมาณแสงที่ถูกดูดกลืนหรือส่งผ่านออกมา

ประเภทของ Spectrophotometer

• UV-Visible Spectrophotometer: ใช้แสงในช่วง UV และแสงที่ตามองเห็น เหมาะสำหรับการวิเคราะห์สารอินทรีย์, DNA, โปรตีน
• IR Spectrophotometer: ใช้แสงอินฟราเรดในการวิเคราะห์โครงสร้างทางเคมี
• Atomic Absorption Spectrophotometer (AAS): ใช้วัดความเข้มข้นของโลหะหนักในตัวอย่าง
• Flame Photometer: สำหรับการวัดปริมาณโลหะอัลคาไล เช่น โซเดียมและโพแทสเซียม

Spectrophotometer ตรวจวิเคราะห์คุณภาพน้ำด้านใดได้บ้าง?

1. ไนเตรต (Nitrate – NO₃⁻)

ไนเตรตเป็นสารที่มักพบในน้ำเสียจากภาคเกษตรกรรมหรือปศุสัตว์ เมื่อสะสมในแหล่งน้ำดื่มอาจก่ออันตรายต่อสุขภาพ Spectrophotometer สามารถวิเคราะห์ปริมาณไนเตรตได้ด้วยการวัดแสงที่ความยาวคลื่นเฉพาะ เช่น 220 หรือ 275 nm

2. ไนไตรต์ (Nitrite – NO₂⁻)

ไนไตรต์เป็นสารตั้งต้นของไนเตรต มักใช้ตรวจวัดความสมบูรณ์ของกระบวนการบำบัดน้ำเสีย โดยใช้ปฏิกิริยา Griess และวัดค่า Absorbance ที่ประมาณ 543 nm

3. ฟอสเฟต (Phosphate – PO₄³⁻)

ฟอสเฟตเป็นสารอาหารสำคัญที่มากเกินไปจะกระตุ้นการเกิดสาหร่ายบูมในแหล่งน้ำธรรมชาติ การตรวจวัดสามารถทำได้ด้วยการใช้รีเอเจนต์และอ่านค่าที่ความยาวคลื่นประมาณ 880 nm

4. แอมโมเนีย (Ammonia – NH₃/NH₄⁺)

แอมโมเนียในน้ำมักบ่งชี้การเน่าเสียของน้ำหรือขาดการบำบัดอย่างเหมาะสม Spectrophotometer ตรวจสอบได้โดยใช้ Nessler’s reagent และวัดค่าการดูดกลืนแสง

5. เหล็ก (Iron – Fe²⁺/Fe³⁺)

การมีเหล็กเกินมาตรฐานในน้ำอาจทำให้เกิดสี กลิ่น และผลกระทบต่อสุขภาพ โดย Spectrophotometer ใช้กับสารสร้างสี เช่น 1,10-Phenanthroline เพื่อวัดค่าที่ความยาวคลื่นเฉพาะ

6. แมงกานีส (Manganese – Mn²⁺)

คล้ายกับเหล็ก การมีแมงกานีสมากเกินไปในน้ำส่งผลต่อรสชาติและการตกตะกอน Spectrophotometer จึงเป็นเครื่องมือที่มีประโยชน์ในการควบคุมคุณภาพน้ำบริโภค

7. คลอรีนอิสระ (Free Chlorine)

ใช้ DPD reagent ในการวัดปริมาณคลอรีนอิสระในระบบน้ำประปาและสระว่ายน้ำ เพื่อให้แน่ใจว่ามีการฆ่าเชื้อโรคอย่างมีประสิทธิภาพ

8. สารอินทรีย์รวม (COD – Chemical Oxygen Demand)

การวิเคราะห์ COD ด้วย Spectrophotometer เป็นวิธีมาตรฐานในการประเมินปริมาณของเสียอินทรีย์ในน้ำเสีย โดยใช้สารรีเอเจนต์พิเศษและอ่านค่าที่ความยาวคลื่นประมาณ 600 nm

จุดเด่นของ Spectrophotometer ในการวิเคราะห์น้ำ

• วัดผลรวดเร็ว: ได้ผลภายในไม่กี่นาที
• ความแม่นยำสูง: เหมาะกับงานที่ต้องการค่าความเข้มข้นในระดับต่ำ
• ใช้ตัวอย่างน้อย: ประหยัดตัวอย่างน้ำและรีเอเจนต์
• เหมาะกับงานสนาม: เครื่องแบบพกพามีขนาดเล็ก ใช้ได้ทั้งในห้องแล็บและภาคสนาม
• เชื่อมต่อระบบดิจิทัล: เครื่องรุ่นใหม่สามารถส่งข้อมูลเข้าโปรแกรมประมวลผลได้ทันที

สรุป

Spectrophotometer เป็นเครื่องมือสำคัญในการตรวจวิเคราะห์คุณภาพน้ำ ไม่ว่าจะเป็นน้ำดื่ม น้ำเสีย น้ำประปา หรือน้ำในกระบวนการอุตสาหกรรม การวิเคราะห์ที่แม่นยำและได้ผลรวดเร็ว ช่วยลดความเสี่ยงทั้งด้านสุขภาพ สิ่งแวดล้อม และต้นทุนของธุรกิจ

สำหรับองค์กร หน่วยงานราชการ หรือโรงงานที่ต้องการวิเคราะห์คุณภาพน้ำอย่างมืออาชีพ ขอแนะนำบริการจาก ห้องปฏิบัติการ บริษัท เอส เอส ซี ออยล์ จำกัด ที่พร้อมให้บริการตรวจวิเคราะห์คุณภาพน้ำครบวงจร ทั้งน้ำดื่ม น้ำใช้ และน้ำเสีย ด้วยทีมงานผู้เชี่ยวชาญและเครื่องมือมาตรฐานระดับอุตสาหกรรม

✅ รายงานผลแม่นยำ พร้อมคำแนะนำจากนักวิทยาศาสตร์
✅ รับตัวอย่างนอกสถานที่ และบริการเก็บตัวอย่างถึงหน้างาน
✅ วิเคราะห์ทั้งค่าทางกายภาพ เคมี และชีวภาพ
✅ ออกเอกสารรับรองผล (Certificate) ใช้ยื่นต่อหน่วยงานราชการได้

หากคุณต้องการตรวจสอบเรื่องคุณภาพน้ำ ให้นึกถึงเรา SSC Oil Laboratory สอบถามเพิ่มเติมหรือขอใบเสนอราคาได้ที่เบอร์โทรศัพท์ 062-337-0067 , Line ID : @thaitestlab